Doen christenen aan vasten?

Dat moslims vasten zullen de meeste Nederlanders wel weten. Elk jaar wordt er in de journaals minimaal één item uitgezonden rondom het begin van Ramadan, de islamitische vastenmaand. Tussen dageraad en zonsondergang eten moslims in die maand niet.
Vasten is echter geen islamitische uitvinding, het komt in vele religies voor. Ook in het jodendom en christendom. In de Bijbel lezen van veel bekende personen dat zij aan vasten deden. We denken aan Mozes, Elia, Ester, Paulus en Jezus. Vasten neemt ook voor christenen een belangrijke plek in. Toch weten veel mensen dit niet. Ook veel moslims verwijten christenen dat zij niet aan vasten doen.

Het vasten van Jezus

Jezus deed zelf aan vasten. Het meest bekend is tijdens de verzoeking in de woestijn. Na zijn doop werd Jezus veertig dagen verzocht door de satan. Satan kwam met verschillende verleidingen om Jezus te laten zondigen, maar Hij ging daar niet op in. Uiteindelijk kreeg Jezus honger en de satan speelde daarop in.

Matteüs 4:3-4
En de verzoeker kwam en zeide tot Hem: Indien Gij Gods Zoon zijt, zeg dan, dat deze stenen broden worden. Maar Hij antwoordde en zeide: Er staat geschreven: Niet alleen van brood zal de mens leven, maar van alle woord, dat uit de mond Gods uitgaat.

De satan kon Jezus uiteindelijk niet aanzetten tot zonde. De Farizeeën, die er altijd op uit waren een klacht tegen Jezus in te brengen vestigden er eens de aandacht op dat discipelen van Johannes de Doper aan vasten deden, terwijl ze Jezus en zijn discipelen nooit hadden zien vasten. Dit betekent niet dat Jezus nooit vastte, zoals we hierboven in Matteüs 4 kunnen lezen. Jezus gaf hun wel de reden waarom Hij de discipelen niet vroeg te vasten, terwijl Hij bij hen was. Als Hij was weggenomen zouden ze echter wel degelijk moeten vasten:


Lucas 5:33-35
Doch zij zeiden tot Hem: De discipelen van Johannes vasten dikwijls en doen hun gebeden, en zo ook die der Farizeeën, maar die van U eten en drinken. Jezus zeide tot hen: Kunt gij soms de bruiloftsgasten laten vasten, terwijl de bruidegom bij hen is? Doch er zullen (andere) dagen komen, en wanneer de bruidegom van hen weggenomen is, dan zullen zij vasten, in die dagen.


Het is duidelijk uit deze woorden van Jezus dat vasten belangrijk is voor christenen. Zowel toen als nu. De uitspraak in Matteüs 17:21 “Maar dit geslacht vaart niet uit dan door bidden en vasten” onderstreept extra. Gebed en vasten zijn belangrijk in het leven van een christen.

Vasten van de eerste christenen

Na Jezus Hemelvaart was de tijd aangebroken dat Jezus van de discipelen was weggenomen. Gebed en vasten nemen in het boek Handelingen dan ook een belangrijke plaats in. De beslissingen die de discipelen maakten werden gemaakt door de leiding van de Heilige Geest. Een mooi voorbeeld daarvan zien we in de gemeente in Antiochië.


Handelingen 13:2
En terwijl zij vastten bij de dienst des Heren, zeide de heilige Geest: Zondert Mij nu Barnabas en Saulus af voor het werk, waartoe Ik hen geroepen heb.


Jezus had al aangegeven hoe belangrijk vasten zou worden voor zijn volgelingen. Dat blijkt hier duidelijk. Door het vasten en de dienst des Heren kon de Heilige Geest duidelijk spreken tot de gemeente in Antiochië. We kunnen in de rest van hoofdstuk in Handelingen lezen dat de gemeente hierop inging en dat Paulus en Barnabas uiteindelijk ook daadwerkelijk uitgezonden werden om het Evangelie te verkondigen.

Vasten van christenen nu

Het is duidelijk dat vasten belangrijk was voor veel mensen in de Bijbel. Jezus zelf heeft zijn volgelingen ook opgedragen om te vasten omdat ze het nodig hebben om de overwinning te behalen. De Heilige Geest kan op een bijzondere manier leiding geven aan christenen als zij bidden en vasten.
Hoe belangrijk vasten ook is volgens de Bijbel, het is waar dat er veel christenen zijn die hier niets mee doen. Dat is jammer, maar er zijn ook veel christenen die wel vasten. Het aantal christenen dat vast in Nederland is vele malen groter dan het aantal moslims dat vast. Maar in het journaal wordt nooit aandacht besteed aan het vasten van christenen. Christenen lopen over het algemeen minder te koop met hun vasten dan moslims. Het vasten voor een christen is een zaak tussen hen en God. Jezus heeft hier ook een duidelijke opdracht over gegeven:


Matteüs 6:16-18
En wanneer gij vast, toont dan niet, zoals de huichelaars, een somber gelaat; want zij maken hun aangezicht ontoonbaar, om zich aan de mensen te vertonen, wanneer zij vasten. Voorwaar, Ik zeg u, zij hebben hun loon reeds. Maar gij, zalf uw hoofd, als gij vast, en was uw gelaat, om u niet bij uw vasten aan de mensen te vertonen, maar aan uw Vader, die in het verborgene is; en uw Vader, die in het verborgene ziet, zal het u vergelden.


Christenen vasten op verschillende manieren. Het is niet alleen aan één periode van het jaar gebonden. Al vasten veel christenen in de periode naar Pasen. In de vastentijd (beginnend minimaal veertig dagen voor Pasen) vasten veel christenen en staan ze stil bij het lijden en de uiteindelijke overwinning van Jezus. Daarnaast vasten veel christenen gedurende het hele jaar. Vaak omdat vasten ze dichter bij God brengt. Dat vasten kan verschillende vormen aan nemen:


• Een aantal dagen geen eten
• Een dagdeel geen eten en drinken nemen
• Digitaal vasten (geen tv, internet e.d.)
• Geen luxe eten voor een bepaalde periode (vergelijkbaar met Daniël)


Christenen vasten dus wel degelijk. Het is zelfs heel erg belangrijk. Dat weinig mensen dit weten komt deels door de opdracht van Jezus om niet met het vasten te koop te lopen. Je vast niet zodat mensen positief over je denken, maar het is iets tussen jou en God.